ul. Hallera 4, Szkoła Podstawowa nr 5

Położenie:
W południowo-zachodniej części miasta, na terenie dawnego Przedmieścia Grudziądzkiego rozwiniętego znacznie od początku XIX w., w jego zachodnim krańcu po zachodniej stronie ul. Hallera (Rospitzerstrasse). Od południa występuje rozległy teren dawnego cmentarza ewangelickiego zamienionego obecnie na park Miejski, z zachowanym starodrzewiem. Teren szkoły ogrodzony współczesnym płotem z metalowych przęseł z siatki na betonowej podmurówce.

Określenie obiektu/funkcja:
Szkoła podstawowa

Przed 1945 rokiem:
Szkoła dla Dziewcząt (Schule für Mädchen), po 1909 roku Liceum (Lyzeum).

Historia/Datowanie:
Pierwsza szkoła dla dziewcząt mieściła się przy Herrenstrasse, w pocz. XX wieku zakupiono dużą parcelę na Przedmieściu Grudziądzkim w pobliżu cmentarza ewangelickiego, przy obecnej ul. Hallera. Budynek wzniesiono w latach 1905-1906 w oparciu o wzory architektoniczne szkół berlińskich kosztem ok. 250.000 marek. Szkołę poświęcono 30 października 1906 roku. Po reformie oświaty w 1909 roku szkoła przekształcona w liceum, w którym nauka kończyła się maturą. Po 1945 roku w budynku ulokowano szkołę podstawową. Wzniesiona w stylu neogotyku.

Opis:
Budynek murowany z cegły ceramicznej licowej w wątku krzyżykowym, częściowo podpiwniczony. Trójkondygnacjowy z wysoką suteryną, nakryty stromymi dachami dwuspadowymi z pokryciem ceramicznym (karpiówka glazurowana). Więźba dachowa w konstrukcji drewnianej, płatwiowo-krokwiowa z zastrzałami, nad skrzydłem północnym - wieszarowa. Budowla wzniesiona na rzucie podkowy, złożona z budynku głównego usytuowanego północ - południe, przy którym skrzydła boczne ustawione prostopadle, w elewacji zachodniej płytki ryzalit klatki schodowej, od wschodu (wewnętrzny dziedziniec) aneks wejściowy, parterowy, na rzucie kwadratu. Od południa między korpusem głównym a skrzydłem południowym współczesna, prostokątna, trójkondygnacjowa dobudówka. Elewacje budynku z bogatym detalem utrzymanym w stylu neogotyku z użyciem kształtek ceramicznych, tynkowanych blend, stromych szczytów z maswerkową dekoracją.

Wyboru dokonał Bogumił Wiśniewski Główny Specjalista ds. Ochrony Zabytków w Urzędzie Miejskim w Kwidzynie, na podstawie: Kwidzyn - Katalog Zabytków Architektury, Maria Gawryluk, Dariusz Barton, 1996, oraz z tzw. Białych Kart Obiektu.